پرش به محتوا
تاریخ ایران

سده‌های میانه

جستانیان

Justanids

⏳ ۷۹۱–۹۳۰ م🏛 پایتخت: رودبار دیلم👑 ۱ فرمانروا📜 ۵ رویداد

دودمانی محلی در رودبار دیلم که بیشتر برای ایستادگی در برابر سپاهیان عرب در گیلان شناخته می‌شوند. پس از ۹۱۹ تنها خاندانی محلی در رودبار بودند و آخرین شاهشان، مهدی، پیش از ۹۳۱ قدرت را از دست داد. کسروی گمان می‌کند که شاید یک سدهٔ دیگر هم شاهزادگانی کوچک ماندند (ایرانیکا).

تهران امروز
گستره‌ی تقریبی و ساده‌شده در اوج قدرت (طرح ویراستاری). خطوط ساحلی: Natural Earth (مالکیت عمومی).

گستره‌ی فرمانروایی

طرح ساده‌شده‌ی قلمرو جستانیان در اوج گسترش. مرزهای دوران پیشامدرن سیال بودند؛ این نقشه تنها برای جهت‌یابی است.

فرمانروایان

۱

جستان سوم

Jostan III

۸۶۵–۹۱۵ م

شناخته‌ترین جستانی. به گفتهٔ ایرانیکا پنجاه سال فرمان راند و به حسن بن زید وفادار ماند. سال‌ها تقریبی است.

گاه‌شمار

پادشاهان (طلایی) و رویدادها (رنگ دودمان) به ترتیب زمان؛ رویدادهای کلیدی پررنگ‌ترند.

  1. بنیان‌گذاری · ۷۹۱ میحیی بن عبدالله علوی به دیلم آمد و جستان از او پشتیبانی کرد (حدود ۷۹۱)
  2. رویداد · ۸۰۵ ممرزبان پسر جستان در ری نزد هارون‌الرشید رفت؛ نخستین گزارش تاریخ‌دار از این خاندان
  3. آغاز پادشاهی · ۸۶۵–۹۱۵ م👑 جستان سوم
  4. نبرد · ۸۶۶ مجستان سوم با نمایندگان حسن بن زید به ری تاخت (۸۶۶ یا ۸۶۷)
  5. رویداد · ۹۱۹ ممحمد بن مسافر علی پسر وهسودان جستانی را در قزوین کشت
  6. فروپاشی · ۹۳۰ ممهدی پسر خسروفیروز، آخرین شاه یادشده، پیش از ۹۳۱ قدرت را از دست داد

منابع و کتاب‌شناسی

  1. [مرجع]Jostanids, Encyclopædia Iranica
  2. [مرجع]Mosaferids, Encyclopædia Iranica — C. E. Bosworth

تاریخ‌ها بر پایه‌ی اجماع پژوهشی (ایرانیکا، تاریخ کمبریج) است؛ «ح.» نشانه‌ی تاریخ تقریبی یا مورد اختلاف است.